Moleküllerde iki veya daha fazla atomu birarada tutan çekim kuvvetine kimyasal bağ adı verilmektedir. Kimyasal bağları genel olarak ikiye ayırabiliriz.

1.   İyonik bağlar
2. Kovalent bağlar

• apolar kovalent bağlar
•   polar kovalent bağlar

İyonik Bağlar

İyonik bağlar bir veya bir kaç elektronun bir atomdan tamamen ayrılıp diğer bir atoma geçmesi sonucu pozitif veya negatif yüklü iyonlar arasında meydana gelir. Burada etkin olan kuvvet gerçekte bir bağ değil, fakat farklı elektrikle yüklü taneciklerin birbirini çekmesidir(elektrostatik çekme).

İyonik bağ için bir örnek sodyumla klor arasındaki bağdır. Sodyum atomu gibi elektronunu vermeye istekli bir atom ile klor gibi elektron almaya istekli bir atom yanyana gelecek olursa bir elektron sodyumdan klora transfer edilir. Şimdi bu durumda sodyum atomu bir elektron kaybetmiş ve +1 değerlikli bir iyon haline gelmiştir. Klor atomu ise bir elektron kazanmış ve -1 yüklü iyon haline gelmiştir. Böyle artı (+) ve eksi (-) yüklü atomlara iyon adı verilmektedir. Böyle iki iyon arasında oluşan bağa iyonik bağ adı verilmektedir. Bu durumda sodyum ve klor iyonları Na+  ve Cl- şeklinde yazılmaktadır. Zıt yükler birbirini çektiğinden pozitif yüklü sodyum ile negatif yüklü klor birbirini çekecek ve sodyum klorür molekülü

oluşacaktır. Sodyum klorür hepimizin iyi bildiği mutfak tuzudur. Zıt yüklü iki iyon arasında oluşan elektrostatik çekim kuvvetine iyonik bağ adı verilmektedir.

Kovalent Bağlar

Çoğu zaman elektron bir atomdan diğerine transfer edilmeyip iki atom arasında ortaklaşa kullanılmaktadır.

Elektronların iki atom tarafından ortaklaşa kullanılması ile oluşan kimyasal bağlara kovalent bağ adı verilmektedir. iyonlaşma enerjileri veya elektrona olan ilgileri (elektronegatiflikleri) birbirine eşit veya çok yakın atomların veya aynı tür atomların meydana getirdikleri moleküller arasında kovalent bağlar  oluşmaktadır. Bu durumda atomlar soy gaz yapısına elektronları paylaşarak ulaşmaktadırlar. Örneğin hidrojen elementi çekirdek etrafındaki ilk elektron yörüngesinde bir elektron içermektedir. Halbuki bu yörüngede normal olarak iki elektron bulunmalıdır. Eğer hidrojen atomu bu yörüngeye bir elektron daha alacak olursa bu yörünge elektron bakımından dolacaktır. Böylece iki hidrojen atomu arasında bir kovalent bağ oluşur ve bir hidrojen molekülü meydana gelir.

Hidrojen molekülündeki her atom iki elektronu ortaklaşa kullanmaktadır. Her iki atom da elektron yörüngelerini iki elektron ile doldurduğu için daha kararlı bir yapıya ulaşmıştır, her hidrojen atomunun iki elektronu var gibidir. Eğer hidrojen örneğinde olduğu gibi aynı elementin iki atomu birbirine bağlanacak olursa, elektronlar için iki atomdan biri daha fazla çekim kuvvetine sahip değildir. Yani iki elektronda iki hidrojen atomu tarafından aynı oranda çekilmektedir. Bir bağda negatif yüklü elektron bir atomdan diğerine daha yakın bulunacak olursa bu bağa polar kovalent bağ adı verilmektedir. Örneğin H₂O molekülünde elektronlar oksijene, hidrojenden daha yakın bulunmaktadır. Bu nedenle su molekülündeki oksijen ve hidrojen arasındaki bağlar polar kovalent bağlardır

Eğer bir bağda elektron, iki atom tarafından da eşit kuvvette çekiliyorsa bu bağa apolar kovalent bağ (polar olmayan kovalent bağ) adı verilmektedir.

Kovalent bağla iyonik bağlar arasındaki asıl fark enerji içerikleri  yönündendir. Kovalent bağlı bir bileşikte elektron çiftleşmesi ile meydana gelecek enerji bir elektronu atomdan ayıracak kadar büyük değildir. Organik kimya (karbonlu bieşikler kimyası) hemen hemen bu tip bağlar üzerine kurulmuştur.

Kovalent bağlar kuvvetli bağlardır. Bu nedenle sağlamdırlar ve genellikle kendiliğinden kopmazlar.  

Yorumlar (0)

Bu yorumun beslemesine abone olun

İsim

E-posta

Başlık

Yorum

daha küçük | daha büyük

E-posta ile takip (sadece kayıtlı kullanıcılar)

Okudum ve kabul ediyorum Kullanım şartları.

Yorum Ekle